BIOGRAFÍA (de O Portal da Lingua Galega)
Ricardo Carvalho Calero naceu en Ferrol en 1910 e faleceu en 1990 en Santiago de Compostela. Sobresaíu como historiador da literatura, crítico literario, filólogo e escritor, e adicou a súa vida a dignificar o idioma e a cultura galegas.
Ricardo Carvalho Calero naceu en Ferrol en 1910 e faleceu en 1990 en Santiago de Compostela. Sobresaíu como historiador da literatura, crítico literario, filólogo e escritor, e adicou a súa vida a dignificar o idioma e a cultura galegas.
Tras os primeiros estudos na
súa cidade natal, en 1926 chegou a Santiago para estudar Dereito. Alí entrou en
contacto co galeguismo articulado arredor do Seminario de Estudos Galegos, no
que ingresaría en 1927. Nesta etapa, redactou un manifesto sobre a galeguización
da universidade, participou na fundación do Partido Galeguista en 1931 e na
redacción do Estatuto de Autonomía para Galicia (1931-1932). Tamén escribiu
artigos en A Nosa Terra e na
revista Nós e publicou as súas
primeiras obras, como Vieiros (1931)
e O silenzo axionllado (1934).
En
1931 volveu a Ferrol para traballar como administrativo municipal e desde alí
cursou por libre a carreira de Filosofía e Letras. O golpe militar sorprendeuno
en Madrid cando opositaba á cátedra de Lingua e Literatura españolas de ensino
medio e incorporouse á loita como miliciano. Ao acabar a guerra, foi condenado
a doce anos de cárcere. En 1941, regresou a Ferrol, en liberdade condicional
mais imposibilitado para acceder a cargos públicos. Sobreviviu dando clases no
ensino privado, nun silencio obrigado (as pezas teatrais A Arbre, Farsa das Zocas e A sombra de Orfeo, escritas en 1948, non
verían a luz ata moito despois). As lembranzas deses anos quedaron
inmortalizadas na súa novela Scórpio (1987),
Premio Nacional de Literatura.
En
1950 trasladouse a Lugo para dirixir o Colexio Fingoi e retomou a súa produción
poética, coas obras Anxo de terra (1950)
e Poemas pendurados de un cabelo (1952).
En 1951, publicou A xente da Barreira,
a primeira novela galega da posguerra.
Nesta
década, comprometeuse coa Editorial Galaxia na revitalización da cultura
galega, colaborou en Grial, na
prensa especializada e no xornal La
Noche e consagrouse como o principal estudoso das letras galegas con Sete poetas galegos (1955) e Aportaciones a la literatura gallega
contemporánea (1955), froito da súa tese de doutoramento. En 1958,
ingresou na Real Academia Galega cun estudo sobre as fontes literarias de
Rosalía. O froito máis valioso neste campo foi a súa Historia
da literatura galega contemporánea (1963, completada en 1975).
En
1965 incorporouse como agregado ao Instituto Rosalía de Castro de Santiago e
empezou a impartir clases de galego na Universidade compostelá (á que se
dedicaría de forma exclusiva desde 1972). Foi o primeiro docente universitario
de Lingüística e Literatura Galegas e, a partir do 72, o primeiro catedrático.
As
publicacións relacionadas coa lingua galega e a súa codificación tamén
centraron a súa atención. A súa Gramática
elemental del gallego común (1966) tivo sete edicións ata 1979 e foi
un manual imprescindible para os primeiros estudantes universitarios de
Filoloxía Galega. Así mesmo, participou na elaboración, por encargo da RAG, das
súas primeiras normas ortográficas (1970) e morfolóxicas (1971). De 1975 en
diante, comezou a defender os postulados reintegracionistas, en especial tras o
fracaso da proposta normativa da Comisión de Lingüística, presidida por el, en
1979. De feito, a derradeira década da súa vida estivo caracterizada pola
atención prioritaria aos problemas da lingua e ao desenvolvemento da proposta
reintegracionista.
Se queres afondar máis na súa vida e obra podes picar neste enlace, onde tamén atoparás unha chea de actividades por niveis educativos para Educación Infantil e Primaria:
Non esquezades que podemos vivir as Letras Galegas sempre que queiramos porque elas están en nós!!
